Rubriek; Gemeenten geven kennis over natuurwetgeving door – Gemeente Heerhugowaard

Sinds de invoering van de Flora- en faunawet worstelt het werkveld met een juiste uitvoering van deze wet en andere natuurregelgeving. Met de nieuwe Natuurwet in zicht, waarin de Flora- en faunawet wordt opgenomen, krijgen gemeenten straks te maken met veranderingen die opnieuw onduidelijkheden met zich zullen meebrengen. Daarnaast zijn er tussen gemeenten grote verschillen in het natuurbeleid dat wordt gevoerd en de expertise waarover zij beschikken op natuurvlak.

Nadat Paul Minken van de gemeente Utrechtse Heuvelrug met ideeën voor kennisuitwisseling kwam werd in samenwerking met het Platform deze rubriek ontwikkeld. De rubriek biedt lezers de gelegenheid een kijkje achter de schermen te nemen bij gemeenten door het hele land. Zo kunnen zij kennis opdoen over natuurwet- en natuurregelgeving zoals deze wordt toegepast bij andere gemeenten. In elk nummer van het magazine wordt door een gemeente een vaste set vragen beantwoord over hoe deze gemeente omgaat met natuurwet- en natuurregelgeving. Vervolgens geeft deze gemeente het stokje door aan een andere gemeente. Deze keer is de gemeente Heerhugowaard aan de beurt. Michèlle Schinkel, werkzaam voor de afdeling Wijkbeheer, ligt het natuurbeleid en de implementatie hiervan in de gemeente Heerhugowaard toe.

Gemeente Heerhugowaard

Gemeente Heerhugowaard

Algemeen

Kunt u kort toelichten welk natuurbeleid binnen uw gemeente wordt gehanteerd voor de implementatie van de huidige natuurregelgeving?
Wij hebben vanaf 2011 jaarlijks een vijfde deel van onze gemeente met een quickscan gescand op de meest voorkomende of belangrijke soorten flora en fauna om rekening mee te houden. Deze gegevens bewaren we in de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF). De deskundigheid van onze medewerkers wordt geborgd door het volgen van een opleiding, afhankelijk van de taken van de medewerker is dat uitvoerend medewerker, opzichter, uitvoerder bedrijfsleider of werkvoorbereider. Van elk niveau hebben we iemand in huis. Verder heeft onze gemeenteraad een leidraad vastgesteld hoe te werken met de gedragscodes bestendig beheer en ruimtelijke ontwikkeling van Stichting Stadswerk. Voor het bestendig beheer zijn we nog een stapje verder gegaan en hebben specifiek per soort beheer een stappenplan ontwikkeld samen met Landschap Noord- Holland.

Waar haalt u de kennis over flora en fauna in uw gemeente vandaan, zowel intern als extern?
Wij hebben een eigen buitendienst met veel kennis en met de benodigde opleidingen. Daar zijn we erg ‘rijk’ mee. Als er specifieke vragen of problemen zijn wordt een extern bureau ingeschakeld om op dit vraagstuk een antwoord te geven. Externe bureaus worden gekozen afhankelijk van het type vraag. Verder wordt gebruik gemaakt van de NDFF als databank. Hier zetten wij ook onze eigen gegevens in om een zo compleet mogelijk beeld te krijgen. Wij hebben enige tijd geleden meegewerkt aan het organiseren van een bijeenkomst over de Flora- en faunawet, waar we hebben verteld hoe wij het hebben aangepakt en georganiseerd. Zo wisselen we kennis uit met gemeenten en bedrijven in de regio die ook te maken hebben met deze vraagstukken. Dat verrijkt enorm en zo heb je ook een klankbord waarmee je in specifieke gevallen even kunt sparren voor een oplossing.

Vindt er veel wisselwerking plaats tussen de afdeling die over de natuurwetgeving gaat en andere afdelingen binnen uw gemeente die hiermee ook van doen hebben?
In de praktijk zoeken we elkaar projectspecifiek op wanneer het gaat om ruimtelijke ontwikkelingen. Wanneer er vragen over de Flora- en faunawet komen van bewoners is één afdeling het aanspreekpunt. De wisselwerking tussen opdrachtgever en opdrachtnemer, vooral voor het bestendig beheer, is in de praktijk goed. We hebben de ambitie om meer voorbeelden te delen over de thema’s bestendig beheer en ruimtelijke ontwikkelingen. We kunnen daarin nog veel van elkaar leren. Afgelopen jaar hebben we hiertoe een eerste aanzet gegeven. Verschillende afdelingen kwamen tijdens een lunchbijeenkomst bij elkaar om informatie uit te wisselen. Het is eigenlijk weer tijd voor nog zo’n bijeenkomst!

Problemen en oplossingen

Kunt u een vraag of probleem noemen waar u in uw werk geregeld tegenaan loopt en waarvoor u zelf geen oplossing heeft?
We merken dat we voor sommige kleine ingrepen of projecten zelf over voldoende specifieke kennis over een gebied beschikken, of zelfs meer dan dat. De afweging wanneer we, voor de zekerheid, een externe partij erbij betrekken om een onafhankelijke check te doen vinden we erg lastig. Dit voelt als het keuren van eigen vlees, terwijl de kennis juist in huis is. Hoe we hier in de toekomst mee om moeten gaan weten we nog niet. Tot op heden betrekken we in veel gevallen een externe partij erbij om zeker te zijn. De vraag is: Hoe kan je eigen kennis zo optimaal mogelijk inzetten?

Kunt u een voorbeeld geven van een door uw gemeente succesvol uitgevoerd project rond toepassen van de bestaande natuurregelgeving?
In onze gemeente vindt eens in de dertig jaar groot onderhoud plaats in woonwijken. Bewoners worden aan het begin van het proces nauw betrokken bij de (her)inrichting en het uiteindelijke ontwerp wordt met de bewoners van de wijk gemaakt. Daarna wordt de uitvoering aan een aannemer overgelaten. In een van deze wijken bleek het groen nodig toe aan vervanging en grote delen van het groen moest helemaal vernieuwd worden. Wij hadden het vermoeden dat de wijk zeer aantrekkelijk was voor huismussen. Uit onderzoek bleek dat inderdaad het geval. In deze wijk hebben we tijdens de herinrichting gewerkt met mobiel groen. Voor de periode waarin het groen en de verharding vernieuwd wordt, hebben we mobiele ligusters geplaatst. Dit zijn groenblijvers en deze bes dragende planten zorgen voor voedsel voor de huismus. Op deze manier blijven de mussen zich thuis voelen in de wijk. We vinden het echt fijn om hier zo mee om te gaan.

Kunt u een voorbeeld noemen van een kansrijke oplossing voor een probleem rond de uitvoering van natuurwetgeving die nu nog niet wordt benut?
Wat me opvalt, niet alleen in onze gemeente, is dat er veel kennis aanwezig is onder inwoners. In de natuurwetgeving staat kennis gelijk aan macht. Als je goed weet wat belangrijk is, dan kun je daar beter op inspelen. Ik bedoel dan niet de natuurorganisaties, zoals een IVN of Vogelwerkgroep, want deze partijen zijn natuurlijk in beeld bij ons, maar echt bewoners die in veel gevallen niet zijn aangesloten bij een vereniging maar wel veel kennis in huis hebben. In onze gemeente wordt de kennis die inwoners hebben nog niet voldoende benut. Door gebruik te maken van die kennis, zou je een gebied veel sneller in beeld kunnen brengen of de interessante plekken kunnen aanwijzen. Dit lijkt me voor de toekomst echt iets wat we nog veel meer kunnen benutten en inzetten.

Uitwisseling

Met wie zou u als gemeente (u als beleidsadviseur) wel eens een wandeling willen maken om het te hebben over de Flora- en faunawetgeving?
Laatst las ik een artikel in het tijdschrift ‘Tuin en landschap’ van Huib Aalders, de groenbeleid ambtenaar bij de gemeente Duiven. Zij zijn bezig met een handboek Natuurwetgeving. Ik vind het leuk om te horen hoe iemand praktisch bezig is met de wetgeving en deze soms ingewikkelde materie eenvoudiger probeert te maken. Dat tracht ik zelf ook. Het opdoen van inspiratie of sparren met anderen is altijd iets wat je verder brengt.

Aan welke gemeente geeft u deze vragen door?
Ik geef de pen door aan Hans Engberts, van de gemeente Langedijk. Deze gemeente gaat heel praktisch maar wel bewust met het onderwerp om. Ik denk dat zij inspiratie kunnen zijn voor mensen die met hun handen in het haar zitten hoe zij dit onderwerp op moeten pakken.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *